Akita amerykańska

Akita amerykańska jest cicha, dostojna i całkowicie skupiona na swojej rodzinie. Wobec domowników bywa czuła w sposób, którego obcy nigdy nie zobaczą; wobec obcych jest obojętna albo nieufna (towarzyskość 2/5) i nie ma potrzeby ich lubić. Szczeka rzadko (1/5) — nieproszonego gościa raczej zatrzyma milcząco, niż obszczeka — i to jest jeden z powodów, dla których rasa wymaga doświadczonego opiekuna: sygnały ostrzegawcze są u niej subtelne.

Najważniejsza cecha do zrozumienia przed zakupem: akity mają silną, wrodzoną skłonność do agresji wobec psów tej samej płci. Socjalizacja ją łagodzi, ale nie usuwa; dwa samce akity w jednym domu to plan na kilka lat i jedną poważną bójkę. Z dziećmi z własnej rodziny jest cierpliwa (3/5), ale przy 50 kg masy i niskiej tolerancji na zaczepki przez cudze dzieci wymaga nadzoru — akita nie ostrzega długo. Nie jest to pies dla rodzin, które przyjmują wielu gości, ani dla osób, które chcą psa „do wszystkich”.

Akita nie potrzebuje dużo ruchu (energia 3/5) — godzina do półtorej spokojnych spacerów dziennie i dostęp do ogrodu wystarczą; nie jest to pies do biegania przy rowerze ani do sportów z wysoką intensywnością, tym bardziej w upale. Potrzebuje za to jasnej struktury i przewodnika, który jest konsekwentny bez agresji. Podatność na trening ma na poziomie 3/5: rozumie komendę od razu, ale wykonuje ją, kiedy uzna, że ma to sens. Powtarzanie tej samej komendy dwadzieścia razy nudzi ją i uczy ignorowania.

Socjalizacja do 4. miesiąca życia jest u tej rasy obowiązkiem, nie opcją: obcy ludzie, dzieci, inne psy, miejsca publiczne — spokojnie, pozytywnie, codziennie. Dorosła akita, która nie poznała świata jako szczeniak, będzie go traktować jako zagrożenie, a przy jej sile nie ma miejsca na eksperymenty. Smycz i kaganiec w miejscach publicznych to nie kwestia przepisów, tylko rozsądku wobec innych psów; luz — tylko w ogrodzonym terenie.

Zdrowie 3/5 i kilka problemów typowych właśnie dla akit. Dysplazja stawów biodrowych i łokciowych — orzeczenia HD A/B i ED 0 u obojga rodziców to minimum przy psie, który dorosły waży 50–65 kg. Niedoczynność tarczycy — badanie T4/TSH u rodziców i u psa co 1–2 lata od 4. roku życia; objawy (otyłość, wyłysienia, apatia) łatwo pomylić z „leniwym charakterem”. Gruczolistość łojowa (sebaceous adenitis) — choroba skóry z łuszczeniem i utratą sierści, częstsza u akit niż u innych ras; biopsja skóry potwierdza. Zespół VKH (uveodermatologiczny) — autoimmunologiczne zapalenie oczu i odbarwienie skóry, rzadkie, ale w części linii dziedziczne; pytaj hodowcę wprost.

Do tego skręt żołądka (głęboka klatka, dwa posiłki, odpoczynek po jedzeniu) i wrażliwość na niektóre leki uspokajające i znieczulenia — informacja dla anestezjologa przed każdym zabiegiem. Życie 10–12 lat to mniej niż u średnich ras; badania krwi raz w roku od 6. roku.

Linienie 5/5 to najwyższa ocena w naszej bazie i akita w pełni na nią zasługuje. Podwójna szata — twardy, prosty włos okrywowy i bardzo gęsty, wełnisty podszerstek — przez większość roku wymaga szczotkowania 2 razy w tygodniu, ale dwa razy w roku, przez 3–4 tygodnie, podszerstek schodzi całymi kępkami. W tym okresie codzienne wyczesywanie zgrzebłem i furminatorem daje pełen worek sierści dziennie; bez tego sierść filcuje się przy skórze i sprzyja chorobom skóry, na które rasa jest podatna.

Kąpiel 2–3 razy w roku, zawsze z bardzo dokładnym wysuszeniem podszerstka (suszarka, nie ręcznik — wilgotny podszerstek to grzybica). Nie strzyż akity „na lato”: podszerstek izoluje też od upału, a wystrzyżony odrasta nierówno. Pazury co 3–4 tygodnie, uszy stojące i rzadko chorujące, zęby 2 razy w tygodniu. Kontroluj skórę przy każdym czesaniu — łuszczenie, przerzedzenia i tłuste strupy to sygnał do dermatologa, nie do zmiany szamponu.

Akita je zaskakująco mało jak na swoją masę: dorosły pies o wadze 50 kg przy umiarkowanym ruchu potrzebuje około 1 900–2 200 kcal dziennie, czyli mniej na kilogram niż pies średni, i ma skłonność do tycia. Wybierz karmę dla dużych i olbrzymich ras z umiarkowanym tłuszczem (12–15 %) i dobrym białkiem; ważenie co miesiąc i dawka dopasowana do sylwetki, nie do apetytu.

Szczeniak akity rośnie bardzo szybko — z 5 kg w 8. tygodniu do 25–30 kg w 6. miesiącu — i właśnie wtedy kształtują się jego stawy. Karma dla szczeniąt dużych ras, szczupła sylwetka i brak forsownych ćwiczeń do 12.–14. miesiąca są ważniejsze od suplementów. Dwa posiłki dziennie, godzina odpoczynku po jedzeniu, żadnych skoków po posiłku — skręt żołądka u akit zdarza się częściej niż u przeciętnego psa. Dawkę policz w kalkulatorze poniżej.