Border terrier

Border terrier jest terierem w wersji zrównoważonej: odważny, bystry i uparty jak reszta grupy, ale bez zadziorności wobec psów i bez potrzeby bycia w centrum. Do rodziny przywiązuje się mocno (towarzyskość 4/5), chce uczestniczyć we wszystkim, ale nie jest przylepny; wobec obcych jest przyjazny po chwili czujności i szczeka raczej alarmowo niż kompulsywnie (głośność 3/5). W domu jest spokojny i zaskakująco cichy, jeśli dostał swoje na dworze; bez tego staje się nerwowy i wymyśla zajęcia.

Z dziećmi radzi sobie dobrze (4/5): jest odporny na hałas i zabawę, cierpliwy, a przy 6 kg nie przewróci malucha; dziecko trzeba nauczyć, żeby nie ciągnęło go za brodę i nie budziło. Z innymi psami jest zgodny (4/5) — wychowany w sforze gończych, nie ma odruchu wyzywania każdego psa na spacerze, co wśród terierów jest wyjątkiem. Z kotami domowymi wychowanymi razem — zwykle dobrze; z obcymi kotami, wiewiórkami, szczurami i kurami — to pies, którego hodowano do polowania, i instynkt jest żywy (3/5). Samotność znosi przeciętnie; border zostawiony na 8 godzin bez zajęcia kopie w kanapie lub w ogrodzie. Dojrzewa do 2 lat i przez ten czas jest szczeniakiem o nieskończonej energii.

Border potrzebuje około godziny ruchu dziennie (energia 4/5) w dwóch spacerach, z których przynajmniej jeden odbywa się w terenie z możliwością węszenia, kopania i biegania. To pies, który nadążał za końmi — na wycieczkę w góry, canicross w umiarkowanym tempie, dogtrekking i agility pójdzie z zapałem, a nosework i norowanie sportowe zajmą mu głowę tak, jak nie zajmie jej żaden spacer po chodniku. Bez tej dawki border jest nerwowy, szczekliwy i kopie.

Szkolenie idzie lepiej niż u większości terierów (4/5): border jest chętny do współpracy, lubi jedzenie i zabawę, a upór włącza dopiero wtedy, gdy trening jest nudny lub oparty na presji. Krótkie sesje, konsekwencja, nagrody — i pies, który wykonuje komendy z entuzjazmem. Przywołanie ćwiczcie od szczeniaka na długiej lince: border ma je lepsze niż cairn czy jack russell, ale na tropie lisa lub królika przestaje istnieć, więc w lesie z dziką zwierzyną smycz jest bezpieczniejsza. Ogród musi mieć płot bez luk, głęboko osadzony — border kopie pod nim i przeciska się przez szpary, które wydają się za wąskie na psa. Socjalizacja z kotami i małymi zwierzętami w pierwszych tygodniach zmniejsza późniejszy instynkt, ale go nie usuwa.

Border terrier ma w naszej bazie zdrowie 5/5 i zasłużenie: to jedna z najzdrowszych ras w grupie terierów, o niskiej częstości dysplazji, alergii i chorób serca, dożywająca 12–15 lat, a często więcej. Ma jednak dwie choroby, które są specyficzne dla rasy i o które trzeba zapytać hodowcę wprost. Pierwsza to SLEM (zespół drżących szczeniąt, gąbczasta leukoencefalomielopatia): kilkutygodniowe szczenięta drżą i tracą koordynację, choroba jest śmiertelna, ale wykrywa ją test DNA — obydwoje rodziców powinni mieć wynik, a nie mogą być oboje nosicielami. Druga to CECS (zespół napadowych skurczów, tzw. choroba Spike'a, obecnie nazywana napadową dyskinezją glutenozależną): epizody skurczów mięśni, chwiejnego chodu i bólu brzucha, trwające minuty do godzin, u psów w wieku 2–6 lat. Testu DNA nie ma, ale u większości psów objawy ustępują na diecie bezglutenowej — wiedza, która oszczędza lat diagnostyki.

Do tego standardowa lista: RTG bioder (HD) w ZKwP, ocena rzepek, badanie okulistyczne (zaćma, PRA), rzadko wady serca (zwężenie zastawki płucnej — osłuchanie szczeniaka). Border jest odporny i ukrywa ból; wysoki próg bólu sprawia, że kulawizna lub apatia, którą zauważycie, jest zwykle poważniejsza, niż wygląda. Nadwaga po kastracji jest częsta — rasa ma świetny apetyt, a szorstka szata ukrywa kilogramy. Rutyna: szczepienia, odrobaczanie, ochrona przeciw kleszczom (pies w zaroślach zbiera je hurtowo), zęby raz w roku.

Szata bordera to gęsty podszerstek i szorstki, ściśle przylegający włos okrywowy, wodoodporny na tyle, że pies po deszczu jest mokry tylko na wierzchu. Włos okrywowy nie wypada sam — obumiera i wymaga usunięcia, dlatego border prawie nie linieje (2/5), ale musi być trymowany: wyrywanie obumarłego włosa palcami lub trymerem 2 razy w roku (u groomera znającego teriery, 150–250 zł, albo samodzielnie po nauczeniu się techniki). Nie strzyżcie go maszynką — ścięty włos odrasta miękki, jasny i chłonący brud, a szata traci wodoodporność na zawsze. Między trymowaniami szczotka i grzebień raz w tygodniu, broda przetarta po posiłku.

Kąpiel rzadko, co 2–3 miesiące, szamponem do szaty szorstkiej; częste kąpiele zmiękczają włos. Border po tarzaniu w błocie wysycha i błoto odpada — to jedna z zalet tej okrywy. Uszy załamane, kontrola raz w tygodniu. Pazury co 3–4 tygodnie, choć pies kopiący ściera je sam. Zęby: szczotkowanie 2–3 razy w tygodniu, gryzaki naturalne, kontrola raz w roku. Po każdym spacerze w lesie — przegląd na kleszcze; gęsty podszerstek je ukrywa, a border w zaroślach spędza pół spaceru. Szata jest tak odporna na pogodę, że ubranko zimą jest zbędne, poza mrozem poniżej −10 °C przy dłuższym staniu.

Border terrier o wadze 6–7 kg potrzebuje około 450–550 kcal dziennie, czyli 130–160 g suchej karmy o gęstości 350 kcal/100 g, w dwóch posiłkach, przy godzinie aktywnego ruchu — bliżej górnej granicy. To pies o wielkim apetycie i skłonności do tycia, szczególnie po kastracji; sprawdzajcie żebra dłońmi (szata ukrywa), ważcie co miesiąc, przysmaki treningowe odsypujcie z porannej porcji.

Skład: karma dla małych ras z drobną granulką, białko zwierzęce 26–30 %, umiarkowany tłuszcz. Jeśli pies ma epizody CECS albo nawracające problemy trawienne, najprostszym i najskuteczniejszym krokiem jest dieta bezglutenowa — karma bez pszenicy, jęczmienia i żyta (bezzbożowa lub na ryżu), z jednym źródłem białka, wprowadzona na 8 tygodni; u większości borderów z CECS objawy ustępują lub wyraźnie słabną. Gryzaki naturalne (suszone uszy, ścięgna) zajmują teriera i czyszczą zęby. Woda po spacerze zawsze — border pracuje intensywnie i przegrzewa się w upał mimo małych rozmiarów. Kalkulator porcji przeliczy dawkę na wagę, aktywność i status po kastracji.