Entlebucher

Entlebucher to pies, który zdaje się cieszyć z samego faktu, że jest dzień. Wita domowników z całym ciałem, chętnie dołącza do każdej aktywności i ma tę cechę psów pracujących, że ciągle pyta: co teraz? Z ludźmi ze swojej rodziny jest oddany i czuły, przywiązany do wszystkich, choć jednego wybiera na szefa. Z dziećmi bawi się długo i cierpliwie; instynkt zaganiania — szczypanie w łydki biegających — jest słabszy niż u appenzellera, ale się zdarza i trzeba go od początku przekierowywać.

Wobec obcych zachowuje ostrożność stróża: zgłosi gościa, przyjrzy mu się, po chwili zaakceptuje. Nie jest tak podejrzliwy jak appenzeller ani tak wylewny jak berneńczyk. Z innymi psami dogaduje się dobrze, z kotem, jeśli dorastali razem. Szczeka umiarkowanie — na obcych i z ekscytacji, ale nie godzinami.

W domu, po dawce ruchu, potrafi spokojnie leżeć; bez niej krąży, skomle i zaczyna rozbierać kapcie. Z tego samego powodu źle znosi długą samotność: to pies, który chce być częścią stada, a nie jego strażnikiem z daleka.

Rzadko która rasa tak dobrze reaguje na trening pozytywny. Entlebucher jest skupiony na człowieku, szybko chwyta komendy i lubi powtarzać ćwiczenia, jeśli po drodze jest zabawa lub nagroda. Pierwsze miesiące poświęć socjalizacji — ludzie w różnym wieku, psy, miasto, hałas — i wygaszaniu zaganiania: gdy szczeniak zaczyna szczypać w łydki, przerwij, przekierowuj na zabawkę, nagradzaj spokój. Nauka wyciszania szczekania jest prostsza niż u appenzellera, ale też potrzebna.

Ruch: 1,5–2 godziny dziennie, w tym część intensywna — bieg, aport, praca węchowa. Entlebucher jest gwiazdą agility, bo łączy zwinność z ochotą do współpracy; równie dobrze sprawdza się w obedience, treibballu, rally-o, dogtrekkingu, a jeśli mieszkasz na wsi — przy bydle. Ważne, żeby uważać na skoki u młodego psa: długi grzbiet na krótkich nogach obciąża się łatwo, więc przeszkody agility dopiero po 12.–14. miesiącu.

Bez zadania entlebucher wymyśla własne: kopanie, uciekanie, pilnowanie ogrodu przed każdym liściem. Zajęty pies to spokojny pies — u tej rasy to nie frazes.

Entlebucher jest rasą małoliczną i przez lata wąsko hodowaną, co przyniosło dwie choroby dziedziczne, o które trzeba pytać. Pierwsza to prcd-PRA, postępujący zanik siatkówki prowadzący do ślepoty w wieku kilku lat; test DNA istnieje i jest tani, a szczeniak z rodziców „clear × clear” lub „clear × carrier” nie zachoruje. Druga to moczowód ektopowy (EU) — wada rozwojowa, przy której moczowód uchodzi poza pęcherzem, objawiająca się nietrzymaniem moczu u młodych psów, zwłaszcza suk. Kluby rasy zalecają badanie ultrasonograficzne szczeniąt między 8. a 12. tygodniem; pytaj hodowcę o wynik.

Dysplazja stawów biodrowych zdarza się mimo niewielkiego rozmiaru — prześwietlenie rodziców z oceną A lub B. Z uwagi na wydłużony tułów chroń kręgosłup: żadnych skoków z kanapy i po schodach u szczeniaka, kontrola wagi przez całe życie. Oczy poza PRA: opisywano zaćmę i gonio-dysgenezję (ryzyko jaskry), stąd badanie okulistyczne rodziców z ostatniego roku.

Poza tym to zdrowy, twardy pies gór, dożywający 11–15 lat. Profilaktyka kleszczowa cały sezon, bo entlebucher biega po trawie i lesie.

Szata entlebuchera jest krótka, twarda, lśniąca i ma gęsty podszerstek — dokładnie to, czego potrzebuje pies pracujący w górach w deszczu i śniegu. Poza linieniem wystarczy szczotkowanie raz w tygodniu; wiosną i jesienią, gdy podszerstek wychodzi kłębami, szczotka lub furminator co 2–3 dni przez kilka tygodni. Kąpiel kilka razy w roku — sierść jest samoczyszcząca, a błoto wykrusza się po wyschnięciu.

Umaszczenie tricolor: czarne z rdzawymi znaczeniami nad oczami, na policzkach, klatce i nogach oraz białymi na kufie, klatce, łapach i końcu ogona. Symetria znaczeń jest tematem wystawowym. Ogon bywa długi lub wrodzenie krótki (tzw. Stummelrute) — obie wersje są zgodne ze wzorcem; kopiowanie jest w Polsce zakazane.

Uszy opadające, lekkie — przegląd raz w tygodniu. Pazury sprawdzaj co miesiąc, u psa aktywnego zwykle ścierają się same. Zęby szczotkuj dwa–trzy razy w tygodniu. Poza sezonem linienia to jedna z mniej wymagających szat wśród psów średnich.

Entlebucher waży 20–30 kg i przy 1,5–2 godzinach ruchu dziennie potrzebuje karmy z wysoką zawartością białka zwierzęcego i umiarkowanym tłuszczem, w dwóch posiłkach dziennie. U psa sportowego w sezonie zawodów kaloryczność można podnieść; u psa domowego, który spaceruje, trzeba jej pilnować — wydłużony tułów i krótkie nogi sprawiają, że każdy nadmiarowy kilogram obciąża kręgosłup i biodra bardziej niż u psa o proporcjonalnej budowie.

Szczeniak rośnie do około roku; karma dla szczeniąt ras średnich do 10.–12. miesiąca, bez dodatkowego wapnia. Kondycję kontroluj co miesiąc: żebra wyczuwalne, talia widoczna z góry. Entlebucher ma dobry apetyt i lubi jeść — to atut w treningu, ale smakołyki odliczaj od dziennej porcji.

Pies z rozpoznanym moczowodem ektopowym nie wymaga specjalnej diety, ale stały dostęp do świeżej wody i regularne wyjścia ograniczają infekcje dróg moczowych, które temu schorzeniu towarzyszą. Miesięczny koszt utrzymania to 320–550 zł.