Kot balijski (Długowłosy syjam)

Kto zna syjama, zna balijskiego. To kot, który wybiera sobie człowieka i już go nie puszcza: towarzyszy w łazience, śpi na poduszce, wskakuje na kolana w chwili, gdy usiądziesz. Jest rozmowny — głos ma nieco cichszy i mniej chrapliwy niż syjam, ale używa go równie chętnie, żeby zameldować się po powrocie, poprosić o zabawę albo skomentować zamknięte drzwi.

Z dziećmi dogaduje się dobrze, o ile mają czas na zabawę; z psem o spokojnym charakterze też. Drugi kot, najlepiej syjamski lub balijski, jest dla tej rasy naturalnym towarzystwem — balijskie fatalnie znoszą samotność i w pustym domu przez cały dzień wpadają w nudę, która kończy się zdartą tapetą lub nadmiernym wylizywaniem. Obcych wita w drzwiach, ciekawość wygrywa z nieśmiałością.

Balijski to kot wrażliwy: reaguje na ton głosu, napięcie w domu, przeprowadzkę. Nie ma w nim nic z niezależnego kota-dachowca. Jeżeli szukasz zwierzęcia, które dobrze radzi sobie samo i nie potrzebuje wiele uwagi, to nie ta rasa.

Balijski jest tak samo ruchliwy jak syjam — skacze wysoko, biega po mieszkaniu w nocy, aportuje zmięte kulki papieru i uczy się sztuczek szybciej niż większość kotów. Potrzebuje dwóch–trzech sesji z wędką dziennie, wysokiego drapaka i dostępu na szafy lub półki; mieszkanie bez wysokości to dla niego strata połowy terytorium.

Trening klikerem daje szybkie efekty: siad, target, wejście do transportera, przywołanie po imieniu. Kilka minut dziennie wystarczy, żeby kot nie bał się wizyt u lekarza ani podróży samochodem. Zabawki logiczne i karmniki interaktywne zajmują go, gdy jesteś zajęty; balijski z nudów wymyśla sobie zajęcia, których nie chcesz.

Spacery na szelkach są dla tej rasy naturalne, jeśli zaczniesz je między 4. a 6. miesiącem. Wolny wybieg na dwór odpada — balijski podejdzie do każdego człowieka i każdego psa, a jego sierść zbiera rzepy i kleszcze.

Balijski dziedziczy pulę genową syjama razem z jego problemami. Gen rdAc odpowiada za późną postać postępującego zaniku siatkówki (PRA): kot rodzi się widzący, a między 2. a 7. rokiem życia traci wzrok. Test DNA jest prosty i tani — pytaj hodowcę o wyniki obojga rodziców. Amyloidoza wątroby, odkładanie się nieprawidłowego białka w narządach, dotyka młode koty i nie ma testu genetycznego; zostaje wybór hodowli bez przypadków i coroczne badanie krwi.

Serce: kardiomiopatia przerostowa (HCM) występuje w liniach syjamskich i balijskich, więc echo u rodziców w hodowli i osłuchanie dorosłego kota przy każdej wizycie to minimum. Zęby są słabym punktem — zapalenie dziąseł i resorpcja zębów pojawiają się już u kilkulatków, a szczotkowanie od kociaka opóźnia je o lata.

Rasa bywa wrażliwa na narkozę i niektóre leki; poinformuj o tym lekarza przed zabiegiem. Kastracja przed pierwszą rują u kotek jest u tej rasy szczególnie zalecana, bo balijskie, jak syjamy, dojrzewają wcześnie i mają bardzo głośne rujki. Dożywa 12–15 lat, często więcej.

To najprostsza w pielęgnacji długa sierść w świecie kotów. Balijski nie ma podszerstka, więc jego jedwabisty włos nie plącze się i nie filcuje; wystarczy delikatna szczotka lub grzebień o szerokich zębach raz w tygodniu, na wiosnę dwa razy. Nie ma tu czesania codziennego, kołtunów za uszami ani wizyt u groomera — to różnica względem persa czy maine coona, o której warto pamiętać, porównując rasy.

Pióropusz na ogonie i „portki” na tylnych łapach zbierają najwięcej — sprawdzaj je po każdym wyjściu z kuwety. Sierść półdługa osiąga pełną długość dopiero około drugiego roku życia; kociaki wyglądają niemal jak krótkowłose. Umaszczenie punktowe ciemnieje z wiekiem i w chłodzie: kot z zimnego mieszkania będzie miał ciemniejsze ciało niż jego brat z ciepłego.

Kąpiel jest zbędna. Uszy przeglądaj raz w tygodniu, pazury obcinaj co 2–3 tygodnie. Zęby szczotkuj dwa razy w tygodniu — u tej rasy to najważniejszy element pielęgnacji, ważniejszy niż cokolwiek związanego z sierścią.

Balijski jest kotem drobnym (3–5 kg) i naturalnie szczupłym — widoczna talia i wyczuwalne żebra to prawidłowa kondycja. Spala dużo, bo dużo się rusza, ale po kastracji część kotów tyje, zwłaszcza przy suchej karmie dostępnej cały dzień. Porcjowanie dwóch–trzech posiłków i ważenie raz w miesiącu chroni przed nadwagą skuteczniej niż jakakolwiek dieta light.

Mokra karma z wysoką zawartością mięsa jako podstawa jest dla tej rasy szczególnie ważna: koty syjamskie i balijskie piją mało i mają skłonność do problemów z drogami moczowymi. Sucha karma może być dodatkiem; niektóre balijskie dobrze reagują na granulki dentystyczne, które wspomagają — ale nie zastępują — szczotkowanie zębów. Unikaj gwałtownych zmian karmy; wrażliwy żołądek tej rasy reaguje wymiotami i biegunką.

Kot z rozpoznaną amyloidozą wymaga diety ustalanej z lekarzem. Miesięczny koszt utrzymania balijskiego to 170–290 zł.