Kot khao manee (Diamentowe oko)

Khao manee ma temperament kotów tajskich — syjama, koratu, burmy — w białym wydaniu: jest towarzyski, przyjazny, ciekawski, gadatliwy i przekonany, że każdy gość przyszedł do niego. Wita w drzwiach, wskakuje na kolana obcym, uczestniczy w rozmowie własnym głosem (3/5 — tajski, dźwięczny, ale mniej natarczywy niż u syjama), chodzi za domownikami po mieszkaniu i sprawdza każdą torbę, szufladę i pudełko. Nie jest kotem jednego człowieka — kocha wszystkich w domu po równo i wszystkich, którzy do niego przyjdą.

Z dziećmi jest wyjątkowy (5/5): cierpliwy, zabawowy, tolerancyjny, sam szuka zabawy z dzieckiem — z zastrzeżeniem, że 4 kg kota nie nadaje się do noszenia i upuszczania. Z kotami i psami zgodny (5/5) — drugi kot w domu to dla khao manee towarzystwo na czas nieobecności ludzi, które znosi źle: kot sam przez 10 godzin dziennie jest kotem nieszczęśliwym i wokalnym.

Aktywny (4/5): bawi się chętnie, wspina, aportuje, poluje na piórka — ale nie w sprintach mau, raczej w stałym, ciekawskim ruchu po mieszkaniu. Inteligencja 5/5: uczy się sztuczek, otwiera drzwi, rozumie rutynę i „rozmawia”. Dla początkującego 5/5 — łatwy, przyjazny, zdrowy; jedyna trudność to znaleźć hodowlę.

Khao manee uczy się jak syjam — szybko, chętnie, za jedzenie i uwagę: przywołanie na imię, siad, aport piłeczki, „daj łapę”, wchodzenie do transportera, chodzenie na szelkach — metodą klikera, w krótkich sesjach, kilka razy dziennie, bo kot sam się dopomina. To nie jest wymóg, tylko sposób na zajęcie kota, który potrzebuje interakcji i bez niej wymyśla własne zajęcia (zrzucanie rzeczy ze stołu, otwieranie szafek).

Socjalizacja jest łatwa — kot lubi wszystkich — ale warto wprowadzać nowe rzeczy (odkurzacz, dzieci, psy) w spokojnym tempie. Samotność: khao manee to kot dla domu z ludźmi przez większość dnia lub z drugim kotem; kot sam przez cały dzień miauczy do drzwi i niszczy. Rutyna nie jest dla niego tak ważna jak dla nebelunga — znosi zmiany, przeprowadzki i gości bez stresu.

Zabawa: 2–3 sesje z wędką dziennie, zabawki interaktywne, pion (drapak, półki, parapet), okna z siatką. Szelki: khao manee je znosi i lubi spacer — z jednym zastrzeżeniem: biały kot na słońcu pali się na uszach i nosie, więc spacery o poranku i wieczorem, latem w cieniu. Wolne wychodzenie — nie: kot, który ufa każdemu, ufa też samochodom i obcym ludziom. Catio (wybieg z siatką) z zadaszeniem — idealne.

Khao manee jest rasą naturalną i zdrową (5/5, 13–16 lat), bez chorób dziedzicznych specyficznych dla rasy i bez testów DNA do sprawdzania — z jednym wyjątkiem, który dotyczy wszystkich białych kotów: głuchotą wrodzoną. Gen dominującej bieli (W), który daje śnieżną szatę, u części kotów uszkadza ucho wewnętrzne, i ryzyko rośnie z niebieskim kolorem oka: kot z dwojgiem niebieskich oczu ma 60–80 % szans na głuchotę, odd-eyed — często głuchy na stronę niebieskiego oka, złotooki lub zielonooki — rzadko. Test BAER (badanie słuchu) u kociąt w 6–8 tygodniu robi każda odpowiedzialna hodowla i podaje wynik przy sprzedaży; kot głuchy na jedno ucho żyje normalnie, obustronnie głuchy — też, w domu, z opiekunem, który to wie (nie wychodzi na dwór, nie budzi się dotykiem od tyłu).

Druga rzecz z bieli: oparzenia słoneczne — różowa skóra uszu i nosa pali się na słońcu i po latach ekspozycji może rozwinąć raka płaskonabłonkowego (u białych kotów wychodzących na dwór — częsty); kot domowy z parapetem w pełnym słońcu też — krem z filtrem na uszy latem lub zasłonięte okno w południe. Zapalenia uszu (rasa ma duże, otwarte uszy — przegląd co tydzień). Serce: HCM jak u każdego kota — echo rodziców, u kota co 2 lata po 4. roku.

Rutyna: szczepienia, odrobaczanie, zęby raz w roku, waga co miesiąc, badanie krwi co roku po 8. roku. Kastracja po 6. miesiącu. Uwaga na hodowlę: rasa jest w Europie nieliczna i część „khao manee” z ogłoszeń to białe koty domowe — rodowód TICA lub GCCF i test BAER odróżniają jedno od drugiego.

Szata khao manee jest krótka, gładka, lśniąca, przylegająca, z niewielkim podszerstkiem — pielęgnacja to gumowa rękawica raz w tygodniu, w linieniu (2/5) dwa razy; kot myje się sam i jest czysty. Biała szata nie żółknie u kota domowego, który nie wychodzi; u kota na szelkach po parku — kąpiel od czasu do czasu szamponem dla białej sierści, choć większość kotów tego nie potrzebuje. Kocięta rodzą się czasem z ciemną plamką na głowie (tzw. czapka), która znika do roku — to norma, nie wada.

Oczy: niebieskie, złote, zielone lub różnobarwne — u kociąt niebieskie, ostateczny kolor do 12 miesięcy; przetarte przy potrzebie; u kota z odd-eyed oczy nie wymagają niczego szczególnego. Uszy: duże, otwarte, różowe od wewnątrz — przegląd co tydzień, latem krem z filtrem na krawędzie (rak płaskonabłonkowy u białych kotów zaczyna się od brzegu ucha), zimą przy spacerze — odmrożenia.

Zęby: szczotkowanie 2–3 razy w tygodniu, kontrola raz w roku. Pazury: co 2–3 tygodnie u kota domowego, drapak. Kuweta: khao manee nie jest wybredny, ale czysty — kuweta sprzątana codziennie. Kot głuchy: przy pielęgnacji podchodzić od przodu, w zasięgu wzroku, nie zaskakiwać dotykiem — głuchy kot obudzony od tyłu reaguje jak każdy przestraszony kot.

Khao manee 3–5 kg przy umiarkowanej aktywności potrzebuje 180–280 kcal dziennie; kot aktywny, bawiący się i chodzący na szelkach — bliżej górnej granicy, kot po kastracji bez zabawy — dolnej. Rasa jest szczupła i muskularna z natury (typ tajski — lekki, elegancki, nie orientalnie chudy), tyje umiarkowanie; żebra pod dłonią, talia z góry, waga co miesiąc. Posiłki odmierzone, trzy–cztery dziennie.

Karma: wysokobiałkowa, z mięsem na pierwszym miejscu, mokra jako podstawa, sucha jako dodatek lub w zabawkach interaktywnych — kot inteligentny lubi zdobywać jedzenie. Kocię: karma dla kociąt do 12 miesięcy, cztery posiłki do 6. miesiąca. Kot tajski bywa wybredny na własnych warunkach — je, co lubi, i „rozmawia” o tym, czego nie lubi; zmiany karmy stopniowo, bez ulegania protestom.

Biała szata: niektóre karmy z dużą ilością barwników i ryb bywają wiązane z żółknięciem sierści u białych kotów — karma bez barwników i zacieki przy pysku przetarte. Kwasy omega-3 (olej z łososia w małych ilościach) dają połysk. Woda: fontanna — kot pustynno-tropikalny pije mało i wodę w mokrej karmie ma w cenie. Zęby: gryzaki dla kotów i sucha karma w małej ilości opóźniają kamień, nie zastąpią szczotkowania.