Seter gordon (szkocki)

Jeśli irlandczyk jest seterem-showmanem, a angielski seterem-towarzyszem, gordon jest seterem-pracownikiem. Jest spokojniejszy, bardziej skupiony i bardziej niezależny od obu kuzynów, z lekką rezerwą wobec obcych, która mija po kilku minutach, i głębokim przywiązaniem do rodziny. Z dziećmi jest cierpliwy i delikatny, choć młody gordon w pełnym biegu potrafi przewrócić przedszkolaka. Z innymi psami dogaduje się dobrze, z kotem — jeśli dorastali razem; ptaki w domu są jednak zwierzyną, i nic tego nie zmieni.

W domu, po dawce ruchu, gordon jest cichy, leży przy nogach i nie domaga się uwagi — to pies, który potrafi „wyłączyć się” po pracy, czego nie umie wiele wyżłów. Bez ruchu jest inaczej: krąży, skomle, niszczy, a przy dłuższym zaniedbaniu wpada w apatię. Szczeka mało (2/5), stróżem jest tylko przez zgłoszenie gościa.

Gordon jest psem jednej rodziny; źle znosi zmianę opiekuna i długie godziny samotności, choć nie tak dramatycznie jak psy pasterskie. Rasa ma 3/5 dla początkujących — nie z powodu trudnego charakteru, tylko dlatego, że potrzebuje ruchu, pracy węchowej i pielęgnacji, których nie da się zastąpić ogrodem.

Gordon uczy się szybko, ale jest z seterów najbardziej samodzielny — wyżeł, który w wrzosowiskach pracował kilkaset metrów od myśliwego, musiał podejmować decyzje sam. W szkoleniu oznacza to, że komenda bez sensu (z jego punktu widzenia) jest ignorowana, a presja i krzyk zamykają psa na resztę dnia. Trening pozytywny, z jasnym celem, krótki i zróżnicowany; gordon, który rozumie, po co coś robi, robi to chętnie.

Przywołanie ćwicz od pierwszego dnia, wszędzie, z najlepszymi nagrodami — i nie ufaj mu przy bażantach. Instynkt wystawiania i podążania za zapachem ptactwa jest wrodzony i nie wygasa; pies, który złapał wiatr, idzie. W terenie z ptactwem długa linka, nie zaufanie.

Ruch: 1,5–2 godziny dziennie, w tym część w terenie z możliwością węszenia — sam spacer po chodniku nie zaspokaja wyżła. Praca węchowa (nosework, tropienie), field trialsy, próby polowe, a jeśli ktoś poluje — praca w polu; gordon w tych dyscyplinach pokazuje, po co istnieje. Bieganie przy rowerze i canicross po 14. miesiącu. Do bloku nadaje się tylko dla osoby aktywnej, która codziennie wyjeżdża z psem w teren; ogród sam w sobie nie daje niczego.

Seter gordon żyje 10–12 lat i jest psem raczej zdrowym, z jedną chorobą, którą trzeba sprawdzić genetycznie: rcd4-PRA, późna postać postępującego zaniku siatkówki, ujawniająca się zwykle po 8. roku życia i prowadząca do ślepoty. Test DNA jest tani, rodzice powinni być przebadani, a szczeniak z kojarzenia „clear × clear” lub „clear × carrier” nie zachoruje. Abiotrofia móżdżkowa (CA) — degeneracja móżdżku u młodych psów — również występuje w rasie i ma test.

Stawy: dysplazja bioder — prześwietlenie rodziców HD A/B, spokojny wzrost szczeniaka do 14. miesiąca. Skręt żołądka (GDV) to u gordona realne ryzyko: głęboka klatka, duży pies, pracujący w terenie — dwa posiłki dziennie, godzina spokoju po każdym, żadnego jedzenia przed polowaniem lub treningiem; gastropeksja przy kastracji jest rozsądna.

Niedoczynność tarczycy u psów w średnim wieku — badanie T4 przy tyciu, apatii, przerzedzeniu sierści. Uszy długie, ciężko owłosione — zapalenia ucha zewnętrznego są u seterów codziennością, jeśli uszy nie są wentylowane i czyszczone. Profilaktyka kleszczowa cały sezon, oglądanie piór po każdym wyjściu w teren.

Szata gordona jest długa, prosta lub lekko falista, jedwabista, z obfitymi piórami na uszach, klatce, brzuchu, tylnych nogach i ogonie. Szczotkowanie dwa–trzy razy w tygodniu szczotką z długimi zębami i grzebieniem, z uwagą na pióra za uszami, pod pachami i w portkach, gdzie kołtuny powstają najszybciej. Po każdym wyjściu w teren przegląd na rzepy, kleszcze i ości traw, które w piórach znikają bez śladu i wychodzą jako ropień tydzień później.

Linieje umiarkowanie (3/5), bardziej wiosną. Kąpiel co 6–8 tygodni; szata czarna po wyschnięciu ma lśnić, matowa lub rdzawa sugeruje problemy z tarczycą lub dietą. Włosy między opuszkami i wokół łap przycinaj, żeby nie zbierały błota; pióra u psa pracującego można skrócić, u wystawowego nie. Groomer co 2–3 miesiące jest wygodą, nie koniecznością, jeśli szczotkujesz sam.

Uszy: najważniejszy punkt pielęgnacji setera. Długie, ciężkie, gęsto owłosione — przegląd dwa razy w tygodniu, czyszczenie w razie potrzeby, wyskubanie włosów z kanału, a u psa pływającego — suszenie po każdej kąpieli. Pazury co 3–4 tygodnie, zęby dwa razy w tygodniu.

Gordon jest najcięższym seterem i przy 1,5–2 godzinach ruchu dziennie potrzebuje karmy o wyższej kaloryczności niż typowy pies duży — białko zwierzęce na pierwszym miejscu, umiarkowany tłuszcz, a w sezonie polowań lub treningów typ active. Dwa posiłki dziennie z godzinnym spokojem po każdym to profilaktyka skrętu żołądka, przy tej rasie bezwzględna; przed pracą w polu pies idzie na czczo lub po lekkim posiłku kilka godzin wcześniej.

Szczeniak rośnie do 12.–14. miesiąca; karma dla szczeniąt ras dużych z kontrolowanym wapniem, bez suplementów. Kondycja: żebra wyczuwalne pod cienką warstwą, talia widoczna z góry mimo piór — gordon ma być atletyczny, nie masywny. Rasa łatwo tyje przy siedzącym trybie życia i wtedy pierwszym objawem bywa matowa, rdzawiejąca sierść.

Dla szaty: kwasy omega-3 (olej z łososia, karma z ich dodatkiem) realnie poprawiają połysk czarnego włosa. Miesięczny koszt utrzymania to 450–700 zł, głównie karma i pielęgnacja.