Wyżeł niemiecki krótkowłosy

Wyżeł niemiecki krótkowłosy ma dwie cechy, które definiują życie z nim. Pierwsza to energia (5/5): pies, który w polu przeszukuje galopem sto hektarów i wraca po więcej, w domu bez pracy chodzi po mieszkaniu, piszczy przy oknie i przerabia kanapę. Druga to przywiązanie: wyżeł niemiecki jest psem „na rzep” — chodzi za przewodnikiem po domu, kładzie się na jego stopach, wspina się na kolana mimo 30 kg, i źle znosi samotność w stopniu, który u tej rasy jest najczęstszym problemem behawioralnym.

Wobec rodziny czuły, wesoły, uważny na każdy ruch; wobec obcych otwarty po krótkim meldunku (2/5) — stróż z niego głosowy i słaby, pies barki nie, pies pola tak. Z dziećmi dobry (4/5): cierpliwy, zabawowy, wytrzymały — ale 30 kg w podskoku przewraca przedszkolaka, a szczenię wyżła gryzie i skacze przez pierwszy rok. Z innymi psami towarzyski (4/5), z kotem z domu zgodny po nauce, kot obcy, zając, bażant, sarna — zwierzyna, na którą staje w stójce i za którą rusza.

Inteligencja 5/5, uczenie 5/5 — uczy się szybko i chce, pracuje dla przewodnika z zapałem, który w polu jest zaletą, a przy stole — psem kradnącym kanapki. Wrażliwy: krzyk i szarpnięcie cofają go o tygodnie, pies skarcony ostro traci chęć do pracy na cały dzień. Dla myśliwego 3/5 (łatwy pies), dla nie-myśliwego 2/5 — nie z powodu charakteru, tylko z powodu energii, którą trzeba zagospodarować codziennie przez 13 lat.

Wyżeł niemiecki uczy się błyskawicznie i chętnie, metodami pozytywnymi, w krótkich sesjach, z wyraźnym sygnałem końca — sam nie kończy. Priorytet numer jeden: przywołanie ze zwierzyny, ćwiczone od szczenięcia na długiej lince, w polu, przy zającach i bażantach, zanim pies odkryje, że pościg jest lepszy niż powrót; wyżeł na tropie sarny bez przywołania wraca po godzinie, a przez drogę. Drugi: spokój przy strzale, przy obcych psach w polu i w samochodzie. Trzeci: samotność — stopniowo, od minut, z zajęciem, bo pies „na rzep” zostawiony bez przygotowania niszczy i wyje.

U myśliwego rasa dostaje to, do czego została stworzona: próby polowe (PPW), konkursy jesienne i wodne, sezon na kuropatwy, kaczki i dziki. U nie-myśliwego potrzebuje zastępnika, i to codziennie: dummy (aport z pola i wody na sygnał), próby pracy wyżłów bez zwierzyny, tropienie (mantrailing), nosework, canicross, bikejöring, agility (rasa jest zwinna) — co najmniej godzina pracy plus godzina ruchu. Bieganie przy rowerze po 18. miesiącu.

Ruch: 2 godziny dziennie (5/5), w tym praca nosa i sprint; woda w każdym sezonie — wyżeł wskakuje do stawu w listopadzie i wraca zadowolony. W mieszkaniu 2/5: pies, który po 2 godzinach pracy śpi cicho na kanapie, ale bez tej pracy przerabia mieszkanie; blok z dwoma spacerami po osiedlu to dla tej rasy więzienie, i tak trafia do adopcji.

Wyżeł niemiecki krótkowłosy jest rasą zdrową (4/5, 12–14 lat) — użytkową, hodowaną na wynik w polu — z kilkoma chorobami dziedzicznymi, które mają testy i o które warto zapytać. Choroba von Willebranda typu II: brak czynnika krzepnięcia, pies wykrwawia się przy zabiegu lub ranie od gałęzi — test DNA, nosiciel kryty tylko psem wolnym. Złuszczające toczniowe zapalenie skóry (ECLE, „lupoid dermatosis”): choroba autoimmunologiczna specyficzna dla rasy — łuszczenie, strupy i wypadanie sierści u psa 6–12-miesięcznego, postępująca, nieuleczalna; test DNA istnieje i hodowla powinna go mieć. Degeneracja czopków (CD): ślepota dzienna u szczenięcia 2–3-miesięcznego, pies widzi tylko o zmroku — test DNA.

Poza genetyką: dysplazja stawów biodrowych (rodzice z wynikiem — niemiecki klub wymaga), entropion, epilepsja idiopatyczna (pytać o linię), niedoczynność tarczycy, skręt żołądka u głębokiej klatki (dwa posiłki, główny po pracy), guzy komórek tucznych i inne nowotwory skóry w starszym wieku (każda guzowatość to biopsja). Uszy zwisające, ciężkie, mokre po każdej kaczce — zapalenia ucha to najczęstsza wizyta; kłosy trawy w uszach i między palcami po każdym polu.

Urazy: rany od drutu, gałęzi i kłów dzika, kleszcze i babeszjoza u psa w polu od świtu. Rutyna: szczepienia, odrobaczanie co 3 miesiące u psa pracującego, ochrona przeciwkleszczowa cały sezon, uszy po każdej wodzie, łapy po każdym polu, czynnik von Willebranda znany przed pierwszym zabiegiem, coroczne badanie krwi po 7. roku. Kastracja: u psa pracującego często wcale; poza tym po zakończeniu wzrostu.

Szata wyżła niemieckiego krótkowłosego jest krótka, twarda, gęsta, przylegająca — w maści brązowej, brązowej nakrapianej (najczęstsza), dereszowatej, czarnej lub czarnej nakrapianej — i wymaga gumowej rękawicy raz w tygodniu, w linieniu (3/5, wiosna i jesień, krótkie, sztywne włoski, które wbijają się w tapicerkę) dwa razy; kąpiel po sezonie lub po tarzaniu w padlinie, nie częściej niż co 2–3 miesiące — zbyt częsta odtłuszcza szatę i pies moknie w polu. Pies nie pachnie, czyści się sam.

Uszy są głównym punktem pielęgnacji: zwisające, ciężkie, mokre po każdej kaczce — przegląd 2 razy w tygodniu, osuszanie po wodzie, czyszczenie preparatem co tydzień w sezonie, kłosy trawy wyjęte po każdym polu. Łapy: po każdym terenie przegląd opuszek (pęknięcia na żwirze i lodzie) i przestrzeni między palcami (kłosy wędrują pod skórą), balsam zimą i na sól. Skóra: obmacanie po każdym polu na rany i kleszcze (na krótkiej szacie widać), raz w miesiącu na guzki.

Pazury: pracujący pies ściera je sam, kanapowy co 3–4 tygodnie. Zęby: gryzaki, szczotkowanie. Zimą: krótka szata bez gęstego podszerstka — wyżeł pracuje w mrozie bez problemu, ale nie leży w nim; po polowaniu ręcznik i ciepłe legowisko, kubraczek na spacer w −10 °C u psa kanapowego. Ogon: w Polsce kopiowanie zakazane od 2012 roku, ale wyżeł z długim ogonem uderza nim o wszystko z radości — otarcia końcówki ogona („happy tail”) to realny problem tej rasy w mieszkaniu.

Dorosły wyżeł niemiecki 25–32 kg poza sezonem, przy 2 godzinach ruchu, zjada 350–450 g dobrej karmy suchej dziennie (1400–1800 kcal) w dwóch posiłkach; w sezonie polowań, przy 6–8 godzinach pracy w polu i wodzie, zapotrzebowanie rośnie o 50–100 % i pies potrzebuje karmy dla psów pracujących (tłuszcz 20 %, białko 30 %) lub dodatku mięsa i tłuszczu. Rasa jest szczupła i muskularna — wzorzec chce widocznej talii i zarysu ostatnich żeber — i nie tyje łatwo, bo rzadko odpoczywa; ale kastrowany pies kanapowy tyje jak każdy. Żebra pod dłonią, waga co miesiąc.

Skręt żołądka u głębokiej klatki: dwa posiłki, główny po pracy, nigdy przed — pies pracuje na lekkim żołądku z małą przekąską rano; woda w polu w regularnych odstępach, nie hektolitry z rowu po biegu. Szczenię: karma dla ras dużych do 15–18 miesięcy, trzy posiłki do 6. miesiąca, wzrost powolny, bez pulchności — biodra psa, który przez 13 lat będzie galopował po polu.

Pies w polu je padlinę, patrochy i odchody — biegunki i pasożyty to norma, odrobaczanie co 3 miesiące, „zostaw” jako komenda ochronna. Alergie skórne u części psów (świąd, zapalenia uszu) — dieta eliminacyjna na jedno białko przez 8 tygodni; kwasy omega-3 wspierają skórę i stawy. Smakołyki na treningu wliczone w dawkę — wyżeł pracuje dla aportu, ale je chętnie i kradnie ze stołu z wysokości, na którą sięga bez wysiłku.